İnsanlar niçin bir arada yaşamak zorundadır? Toplumun ne tür işlevleri vardır? Şimdi , bir arda yaşamanın nedenlerini ve bunun doğurduğu sonuçları görelim ;
İnsanların bir arada yaşama zorunluluğunun iki temel nedeni vardır ; Birincisi insan bütün ihtiyaçlarını doğadan tek başına gideremez.
İnsan biyolojik bir varlıktır. Bu anlamıyla , doğada yaşayan canlılar gibi açık , susuzluk vb. güdülerini gidermeye çalışır. Biyolojik bir varlık olarak insan , doğal yaşam alanının bir parçasıdır. Doğal yaşam alanının bir parçası olmak , insanın doğayla ilişki kurmasını gerektirmiştir. Bundan da insan - doğa ilişkişi ortaya çıkar.
Biliniyor ki insan , ihtiyaçlarını gidermek için öteki insanlarla iş birliği yapmak zorundadır. İnsanın tek başına doğanın güçlükleriyle baş edememesi insanların güçlerini birleştirmelerini zorunlu kılmıştır. Bu yüzden , insanların ilk kez bira araya gelişi doğaya karşı gerçekleşmişrtir.
İkincisi ise insan psikolojik nedenlerle toplum halinde yaşama ihtiyacı duyar. Sevgi , paylaşma , üretim gibi ihtiyaçlarını toplum halinde yaşayarak giderir. Bu anlamda
insan toplumsal bir varlıktır. 14. yy. da yaşayan Arap düşünürü
İbni Haldun ( 1332-3406) şu sözleriyle toplumsal yaşamın zorunlu olduğunu açıkça göstermiştir ; '' İnsan yaşamak için yaşama gereçlerini sağlaması gerekmektedir. Bu gerçleri tek başına sağlayamaz. Bir buğday tanesinin un olabilmesi çeşitli hüner ve zanaat gerektirir. Üretim , üretime yeteşek kişilerin bir araya gelmesiyle olur. Korunmak da öyle. Toplumsal yaşayış insanlar için zorunludur.'' Gerçektende insanoğlu varlığını sürdürebilmek için bir arada yaşamanın zorunluluğunu anlamış , bu ise toplumsal yaşam alanını doğurmuştur.
Toplumsal yaşam , insanları düğer canlılardan ayırır. Çünkü bir arada yaşamayla beraber , sembolik birtakım araçların , örneğin dilin kullanılması başlamış , bir takım ilişkiler , gruplar , kurumlar , örgütlenmeler ortaya çıkmıştır. O halde toplum , insanların doğayla ve kendi aralarındaki ilişkilerinin bir bütünüdür.
İnsanın toplumsal bir varlık olmasını sağlayan etken toplumsallaşma (sosyalleşme) dır. Toplumsallaşma bireylerin farklı sosyal gruplar içerisinde ( aile , arkadaş , okul gibi ) yer alarak etkileşime girmesi gerçekleşir. Toplu halde yaşayan insanlar arasında fiziki yakınlık olmasına rağmen her zaman toplumsal ilişki ve etkileşim olmaz.
Toplumu oluşturan bireyler arasında , soyal nitelikli bir ilişki yoksa o sesyal bir grup değildir ; ya toplumsal yığın ( kalabalık ) yada toplumsal kategoridir. Toplumsal yığın kategori ve toplumsal grup kavramları birbirlerinden farklı anlamlara sahiptir.
